ADHD in de apotheekpraktijk: voorbij het label, blended nascholing

ADHD in de apotheekpraktijk: voorbij het label

Van middelkeuze tot medicatieveiligheid en consultvoering

ADHD wordt geclassificeerd als een neurobiologische ontwikkelingsstoornis, maar laat zich in de praktijk niet vangen in een eenduidig klinisch beeld. De classificatie is gebaseerd op gedragscriteria en subjectieve rapportage, waarbij context, levensfase en comorbiditeit een grote rol spelen. Dit maakt dat de grens tussen ‘kenmerkend gedrag’ en ‘klinisch relevante ADHD’ soms diffuus is, zeker bij volwassenen.

In deze cursus staan we stil bij wat deze manier van classificeren betekent voor diagnostiek, behandeling en verwachtingen van farmacotherapie. Daarbij is nadrukkelijk aandacht voor het patiëntperspectief: hoe mensen met ADHD omgaan met hun aandoening, welke impact dit heeft op dagelijks functioneren en zorggebruik, en hoe dit doorwerkt in therapietrouw, bijwerkingenbeleving en behandeluitkomsten. Deze context vormt de basis voor het farmacotherapeutisch handelen van de apotheker.

Wat leer je in deze cursus?

Onderbouwde middelkeuze bij ADHD
Je leert hoe je op basis van patiëntkenmerken zoals leeftijd, comorbiditeit, cardiovasculair risicoprofiel en eerdere ervaringen met medicatie een weloverwogen keuze maakt tussen de beschikbare middelen. Er is aandacht voor veelvoorkomende combinaties met angststoornissen, depressie, middelengebruik en cardiovasculaire aandoeningen.

Starten, titreren en overstappen
We bespreken praktische doseringsstrategieën bij starten en titreren. Wanneer is ophogen zinvol en wanneer juist niet? Je krijgt handvatten voor het wisselen tussen kort- en langwerkende formuleringen en voor overstappen tussen verschillende middelen, met oog voor bijwerkingen en therapie-uitval.

Cardiovasculaire veiligheid
Stimulantia roepen regelmatig vragen op over cardiovasculaire risico’s. Je leert welke risico’s klinisch relevant zijn, hoe deze in de apotheek kunnen worden beoordeeld en wanneer overleg of verwijzing naar de huisarts of cardioloog aangewezen is.

Misbruik, verkeerd gebruik en medicatiehandel
ADHD-medicatie is gevoelig voor verkeerd gebruik. In deze cursus leer je vroege signalen herkennen en krijg je duidelijkheid over je handelingsmogelijkheden en professionele verantwoordelijkheden als apotheker.

Het evaluatieconsult bij ADHD
Wat maakt een goed evaluatiegesprek bij ADHD-farmacotherapie? Je werkt met een gestructureerde aanpak voor het bespreken van effectiviteit, bijwerkingen en functioneren, inclusief het vastleggen van afspraken en vervolgbeleid. Gericht op directe toepassing in de apotheek.

Veilige combinaties bij polyfarmacie
Veel patiënten met ADHD gebruiken ook antidepressiva, antipsychotica, opioïden of antihypertensiva. Je leert hoe je deze combinaties farmacologisch beoordeelt, waar de belangrijkste risico’s zitten en hoe je bijdraagt aan veilige en verantwoorde farmacotherapie.

Therapietrouw en begeleiding
ADHD gaat vaak samen met moeite met structuur en routines. Je krijgt praktische handvatten om patiënten te ondersteunen bij inname, vervolgrecepten en continuïteit van zorg, op een manier die past bij hun dagelijks leven.

Voor wie?

Deze cursus is bedoeld voor apothekers die hun rol in de begeleiding van patiënten met ADHD willen verdiepen en die verder willen kijken dan de richtlijn alleen. De nadruk ligt op toepasbaarheid in de praktijk en het professioneel afwegen van keuzes.

Leerdoelen

Na afloop van deze cursus is de deelnemer in staat om:

1. Op basis van patiëntkenmerken, comorbiditeit en medicatiegeschiedenis een onderbouwde keuze te maken tussen de beschikbare geneesmiddelen voor ADHD.
2. Passende doseringsstrategieën toe te passen bij het starten en titreren van ADHD-medicatie, en weloverwogen beslissingen te nemen bij het overstappen tussen verschillende middelen of formuleringen.
3. Cardiovasculaire risico’s van stimulantia te herkennen, deze klinisch te duiden en te bepalen wanneer overleg of verwijzing naar de voorschrijver of cardioloog aangewezen is.
4. Vroege signalen van misbruik, verkeerd gebruik en medicatiehandel bij ADHD-medicatie te herkennen en hierbinnen te handelen vanuit de professionele verantwoordelijkheid van de apotheker.
5. Een gestructureerd evaluatieconsult te voeren waarin effectiviteit, bijwerkingen en functioneren systematisch worden besproken en vastgelegd.
6. De veiligheid van combinaties van ADHD-medicatie met antidepressiva, antipsychotica, opioïden en antihypertensiva te beoordelen en hierop gericht te interveniëren.
7. Patiënten met ADHD te begeleiden bij therapietrouw, het aanbrengen van structuur en het organiseren van vervolgrecepten en continuïteit van zorg.

Blended cursus

De blended cursus bestaat uit twee onderdelen: fysieke bijeenkomst en de e-module ADHD. Deze e-module is ook los aan te kopen.